Bạn ơi, có khi nào bạn thèm một bát cơm nóng hổi, dẻo thơm, có chút xíu cơm cháy giòn rụm ở đáy nồi mà không cần đến nồi cơm điện không? Đặc biệt là trong những ngày cuối tuần đẹp trời, hay những lúc mất điện bất chợt? Hôm nay, Ẩm Thực Phú Hải sẽ hướng dẫn bạn cách nấu cơm bằng nồi gang một cách siêu đơn giản, đảm bảo thành công ngay từ lần đầu tiên, y như ông bà mình ngày xưa vẫn làm vậy đó! Mùi cơm gang thơm lừng lan tỏa khắp nhà, ấm cúng và đầy yêu thương. Nào, mình cùng vào bếp nhé!
1. Những thứ cần chuẩn bị
Để có được một nồi cơm gang thật ngon và chuẩn vị, mình cần chuẩn bị một vài thứ đơn giản sau đây:
- Gạo tẻ ngon: 2 bát con (khoảng 400g) – đủ cho gia đình 3-4 người ăn. Bạn có thể dùng gạo tám thơm, gạo dẻo hay ST25 tùy thích.
- Nước sạch: Tỉ lệ khoảng 1 bát gạo : 2 bát nước (hoặc tùy theo loại gạo của bạn nhé, có gạo hút nước nhiều hơn chút đó).
- Nồi gang: Một chiếc nồi gang có nắp đậy kín.
- Một chút dầu ăn (tùy chọn): Khoảng 1/2 thìa cà phê.
Mẹo chọn gạo ngon: Hãy chọn loại gạo mà gia đình bạn yêu thích. Gạo mới thường sẽ thơm và dẻo hơn. Khi mua, bạn có thể ngửi thử mùi thơm nhẹ nhàng của gạo, hạt gạo căng bóng, không bị vỡ nát là gạo ngon đó!
2. Bắt tay vào làm thôi nào
Giờ thì mình cùng bắt đầu các bước nấu cơm bằng nồi gang nhé. Yên tâm, mình sẽ chỉ dẫn thật chi tiết để bạn làm theo dễ dàng nhất!
Bước 1: Vo gạo thật nhẹ nhàng
Đầu tiên, bạn đong lượng gạo vừa đủ ăn vào nồi gang. Sau đó, cho nước sạch vào và vo gạo. Bạn chỉ cần vo khoảng 1-2 lần nước là được rồi, nhớ vo thật nhẹ nhàng thôi nhé. Đừng chà xát quá kỹ hay vo đi vo lại nhiều lần, vì như thế sẽ làm mất đi lớp cám gạo giàu dinh dưỡng và vitamin đấy!
Bước 2: Cho nước và chuẩn bị nồi
Sau khi vo gạo xong, bạn chắt bỏ nước và cho lượng nước sạch mới vào nồi. Mẹo nhỏ cho người mới bắt đầu là bạn có thể dùng ngón tay để đo mực nước. Đặt đầu ngón tay trỏ chạm nhẹ lên bề mặt gạo, mực nước nên cao hơn mặt gạo khoảng 1 đốt ngón tay (khoảng 1.5 – 2 cm) là chuẩn nhất. Nếu bạn dùng gạo khô hơn (như gạo tẻ thông thường), có thể cho thêm một chút nước. Còn nếu là gạo dẻo (như tám thơm, ST25), bạn có thể giảm đi một xíu nước để cơm không bị nhão nha.
À, một điều quan trọng này: Nếu bạn dùng nồi gang đúc màu đen trơn (không tráng men), hãy đảm bảo nồi của bạn đã được tôi dầu (seasoning) kỹ càng nhé. Một số loại nồi gang đen nếu chưa tôi dầu tốt có thể khiến cơm bị dính hoặc có mùi hơi “tanh” đó. Tốt nhất là bạn nên dùng nồi gang tráng men hoặc nồi gang đúc nhôm màu trắng bóng để nấu cơm sẽ ngon hơn và không lo bị mùi lạ nhé!
Nếu muốn cơm thơm và các hạt cơm không bị dính vào nhau, bạn có thể cho thêm 1/2 thìa cà phê dầu ăn vào nồi rồi khuấy nhẹ.
Bước 3: Nấu cơm trên bếp
Đây là bước quan trọng nhất đó! Bạn hãy đặt nồi gang lên bếp (bếp ga, bếp từ, bếp than đều được nhé).
- Khởi đầu với lửa lớn: Ban đầu, bạn bật lửa lớn nhất để nồi cơm nhanh sôi. Hãy cứ để như vậy cho đến khi bạn thấy nước trong nồi bắt đầu sôi sùng sục, và bọt nước bắt đầu trào nhẹ lên quanh mép nồi.
- Giảm lửa khi cơm sôi: Ngay khi thấy cơm sôi bùng lên, bạn hãy mở vung nồi ra. Dùng đũa hoặc muôi gỗ đảo nhẹ nhàng một lượt từ dưới lên trên để gạo không bị dính đáy và chín đều hơn. Sau đó, đậy vung lại và giảm lửa xuống mức NHỎ NHẤT (hay còn gọi là lửa riu riu).
- Ủ cơm: Với mức lửa nhỏ nhất này, bạn cứ để nồi cơm đun thêm khoảng 20-30 phút nữa. Trong thời gian này, tuyệt đối KHÔNG MỞ VUNG nồi nhé! Việc này sẽ giúp hơi nước giữ lại trong nồi, làm cơm chín đều và dẻo hơn. Bạn sẽ thấy một mùi thơm dịu nhẹ của cơm bắt đầu lan tỏa khắp căn bếp đó.
Bước 4: Kiểm tra và thưởng thức
Sau khoảng 20-30 phút ủ cơm với lửa nhỏ, bạn hãy tắt bếp. Đừng vội mở vung ngay nhé! Hãy để nguyên nồi cơm trên bếp thêm khoảng 5-10 phút nữa. Bước này gọi là “ủ cơm”, giúp hơi nước bên trong tiếp tục làm chín cơm thêm một lần nữa, khiến hạt cơm được ráo, dẻo và không bị dính. Sau khi ủ xong, bạn mở vung, dùng muôi xới nhẹ nhàng từ dưới lên trên. Bạn sẽ thấy từng hạt cơm nở đều, trắng ngần và thơm lừng. Cơm nóng hổi múc ra bát, ăn kèm với món gì cũng ngon tuyệt!
3. Video hướng dẫn chi tiết
Nếu đọc vẫn chưa hình dung được, bạn xem video này để làm theo cho dễ nhé:
Video hướng dẫn cách làm cách nấu cơm bằng nồi gang
Để dễ hình dung hơn, mời bạn tham khảo video thao tác thực tế dưới đây:
4. Một vài lưu ý nhỏ (Tips)
- Mách nhỏ để có cơm cháy giòn rụm: Nếu bạn là tín đồ của cơm cháy, thì nồi gang chính là “chân ái” rồi! Sau khi cơm đã cạn nước và bạn đã giảm lửa xuống mức nhỏ nhất (trong Bước 3), thay vì tắt bếp sau 20-30 phút, bạn có thể tăng nhẹ lửa lên một chút (nhưng vẫn ở mức nhỏ thôi nhé, đừng để lửa lớn quá) và đun thêm khoảng 5-7 phút nữa. Khi ngửi thấy mùi thơm của cơm cháy nhẹ nhàng và có tiếng lách tách nhỏ ở đáy nồi, là bạn có thể tắt bếp và ủ như bình thường. Đảm bảo sẽ có lớp cơm cháy vàng ruộm, giòn tan ở đáy đó!
- Chữa cháy khi lỡ tay:
- Cơm bị khô/sống: Đừng lo! Bạn có thể thêm vào nồi một chén nước sôi nhỏ, sau đó đậy vung thật kín và tiếp tục đun với lửa cực nhỏ thêm khoảng 10-15 phút. Hơi nước sẽ giúp cơm chín mềm trở lại.
- Cơm bị nhão: Lần sau bạn hãy giảm bớt lượng nước đi nhé. Lần này, bạn có thể mở hé vung nồi trong khi cơm đang sôi trên lửa nhỏ để hơi nước thoát bớt ra ngoài. Hoặc khi cơm đã chín, dùng đũa chọc vài lỗ xuống tận đáy nồi để hơi nước thoát lên, giúp cơm ráo hơn.
5. Giải đáp thắc mắc
- Không có nồi gang thì thay bằng gì?
Bạn có thể thay thế bằng nồi đất (nồi niêu), hoặc các loại nồi đáy dày khác (như nồi inox 3 đáy, nồi nhôm đúc) để giữ nhiệt tốt và cơm chín đều hơn. Tuy nhiên, hương vị và độ giòn của cơm cháy có thể không giống nồi gang hoàn toàn nhé. - Làm sao để bảo quản cơm ăn dần?
Cơm nấu bằng nồi gang nếu ăn không hết, bạn hãy để nguội hoàn toàn. Sau đó, cho vào hộp kín hoặc túi zip thực phẩm rồi cất vào ngăn mát tủ lạnh. Khi ăn, bạn có thể hâm nóng lại bằng lò vi sóng hoặc hấp cách thủy. Cơm có thể bảo quản trong tủ lạnh 2-3 ngày. - Món này ăn kèm với gì ngon nhất?
Cơm nấu nồi gang cực kỳ hợp với các món ăn đậm đà hương vị truyền thống Việt Nam như thịt kho tàu, cá kho riềng, gà rang gừng, hay đơn giản là một đĩa rau muống luộc dầm sấu cũng đủ ngon tuyệt rồi!
Lời kết
Bạn thấy không, làm món cách nấu cơm bằng nồi gang đâu có khó nhỉ? Chỉ cần một chút kiên nhẫn và làm theo các bước mình hướng dẫn, bạn sẽ có ngay một nồi cơm dẻo thơm, nóng hổi, mang đậm hương vị của những bữa cơm nhà ấm áp. Hy vọng công thức này sẽ giúp bữa cơm nhà bạn thêm rôm rả và nhiều kỷ niệm đẹp. Ghé thăm Bếp Phú Hải thường xuyên để học thêm nhiều món mới ngon lành nữa nhé! Chúc bạn thành công!
